Marathwada Water Crisis 2026 : पावसाळ्यातही मराठवाडा तहानलेला! 20 दिवसांत टँकरची संख्या दुपटीहून अधिक; 257 गावांना पाण्यासाठी टँकरचा आधार

छत्रपती संभाजीनगर : राज्यात पावसाळा सुरू असतानाही मराठवाड्यात पाणीटंचाईचे गंभीर चित्र कायम आहे. अपुरा आणि असमान पाऊस पडल्याने Marathwada Water Crisis 2026 अधिक तीव्र झाल्याचे आकडेवारीतून समोर आले आहे. 7 जुलै रोजी मराठवाड्यात 200 टँकरद्वारे पाणीपुरवठा केला जात होता; अवघ्या 20 दिवसांत टँकरची संख्या दुपटीहून अधिक वाढली आहे. विभागीय आयुक्त कार्यालयाच्या आकडेवारीनुसार, 28 जुलैपर्यंत मराठवाड्यात अपेक्षित सरासरीच्या केवळ 77 टक्के पाऊस झाला आहे.

विशेष म्हणजे छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात सर्वाधिक 224 टँकर सुरू आहेत. त्यामुळे ऐन पावसाळ्यात ग्रामीण भागाला पिण्याच्या पाण्यासाठी टँकरवर अवलंबून राहावे लागत असल्याचे चिंताजनक चित्र निर्माण झाले आहे.

Marathwada Water Crisis 2026 : 20 दिवसांत परिस्थिती कशी बदलली?

7 जुलै रोजी मराठवाड्यातील 103 गावे आणि 84 वस्त्यांना 200 टँकरद्वारे पाणीपुरवठा सुरू होता. मात्र पावसाचे वितरण समाधानकारक न झाल्याने परिस्थिती वेगाने बदलली.

ताज्या आकडेवारीनुसार आता 257 गावे आणि 130 वस्त्यांसाठी 428 टँकरद्वारे पाणीपुरवठा केला जात आहे. म्हणजे अवघ्या 20 दिवसांच्या कालावधीत टँकरची गरज दुपटीहून अधिक झाली आहे.

पावसाळ्यात सामान्यतः टँकरची संख्या कमी होण्याची अपेक्षा असते. मात्र यंदा मराठवाड्यात काही भागांत पाऊस झाला असला तरी त्याचे वितरण असमान राहिल्यामुळे अनेक गावांतील स्थानिक जलस्रोतांना अपेक्षित पुनर्भरण मिळालेले नाही.

छत्रपती संभाजीनगरमध्ये सर्वाधिक 224 टँकर

जिल्हानिहाय आकडेवारी पाहिली तर पाणीटंचाईची सर्वाधिक तीव्रता छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात दिसून येते.

428 टँकरपैकी 224 टँकर एकट्या छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात सुरू आहेत. त्यानंतर जालना जिल्ह्यात 108, बीडमध्ये 71, नांदेडमध्ये 15, धाराशिवमध्ये 8 आणि लातूर व हिंगोलीमध्ये प्रत्येकी एका टँकरद्वारे पाणीपुरवठा केला जात असल्याचे PTI वृत्तात विभागीय आयुक्त कार्यालयाच्या आकडेवारीच्या आधारे म्हटले आहे. परभणीमध्ये त्यावेळी टँकर सुरू नव्हता.

काही आठवड्यांपूर्वी छत्रपती संभाजीनगर आणि धाराशिव हे जिल्हे टँकरमुक्त झाल्याचेही वृत्त होते. 9 जुलैच्या आकडेवारीत मराठवाड्यात 200 टँकर सुरू असताना छत्रपती संभाजीनगरमध्ये टँकरची आवश्यकता नसल्याचे नमूद झाले होते.

मात्र त्यानंतर परिस्थिती झपाट्याने बदलल्याचे दिसते.

अपेक्षित पावसाच्या केवळ 77 टक्के पाऊस

पाणीटंचाईमागील प्रमुख कारण म्हणजे अपुरा आणि असमान पाऊस. विभागीय आयुक्त कार्यालयाच्या अहवालानुसार जूनपासून 28 जुलैपर्यंत मराठवाड्यात 233.5 मिमी पाऊस झाला. या कालावधीतील अपेक्षित सरासरी पाऊस 302.2 मिमी आहे.

म्हणजेच विभागात अपेक्षित पावसाच्या केवळ 77 टक्के पाऊस नोंदवला गेला आहे. गेल्या वर्षी याच कालावधीत 279.6 मिमी म्हणजे अपेक्षित सरासरीच्या 92.5 टक्के पाऊस झाला होता.

दरम्यान, अलीकडील पावसामुळे छत्रपती संभाजीनगर आणि जालना जिल्ह्यांनी एकूण हंगामी पावसातील तूट भरून काढल्याचे ताज्या वृत्तात म्हटले आहे; मात्र मराठवाड्यातील इतर सहा जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट कायम होती.

पाण्यासाठी जवळपास 1 हजार विहिरी अधिग्रहित

पाणीटंचाईचा सामना करण्यासाठी प्रशासनाने टँकरबरोबरच खासगी विहिरींचे अधिग्रहणही मोठ्या प्रमाणात केले आहे.

7 जुलैच्या आसपास मराठवाड्यात 887 विहिरी अधिग्रहित करण्यात आल्या होत्या. पावसाची स्थिती समाधानकारक न राहिल्याने हा आकडा आता 987 विहिरींपर्यंत पोहोचला आहे. त्यापैकी सर्वाधिक 207 विहिरी नांदेड जिल्ह्यात अधिग्रहित करण्यात आल्याचे वृत्त आहे.

या विहिरींच्या माध्यमातून गावांना पाणीपुरवठा करण्याबरोबरच टँकर भरण्यासाठी आवश्यक पाण्याची उपलब्धता सुनिश्चित करण्याचा प्रशासनाचा प्रयत्न आहे. Marathwada Water Crisis 2026

पाऊस असूनही टँकरची गरज का?

मराठवाड्यासारख्या मोठ्या भौगोलिक प्रदेशात केवळ एकूण पावसाची आकडेवारी पुरेशी नसते. पाऊस कोणत्या भागात, किती वेळ आणि किती प्रमाणात झाला, यावर स्थानिक पाणी उपलब्धता अवलंबून असते.

एका तालुक्यात मुसळधार पाऊस झाला आणि दुसऱ्या भागात अत्यल्प पाऊस झाला, तर जिल्ह्याची सरासरी समाधानकारक दिसू शकते; प्रत्यक्षात काही गावांमध्ये पाणीटंचाई कायम राहू शकते.

15 जुलैच्या आकडेवारीनुसार छत्रपती संभाजीनगरच्या ग्रामीण भागात 116 टँकर सुरू झाले होते. प्रशासनाने त्यावेळी नऊ तालुक्यांमध्ये पावसाचे समान वितरण झाले नसल्यामुळे काही भागांत टँकरची मागणी कायम असल्याचे सांगितले होते.

आता 224 टँकरपर्यंत पोहोचलेला आकडा या समस्येची तीव्रता अधोरेखित करतो.

Marathwada Water Crisis 2026 पुढील पावसावर मराठवाड्याची नजर

मराठवाड्यातील पाणीटंचाई कमी होण्यासाठी केवळ काही दिवसांचा जोरदार पाऊस नव्हे, तर जलस्रोतांचे पुनर्भरण होईल असा व्यापक आणि सातत्यपूर्ण पाऊस आवश्यक आहे.

सध्याच्या परिस्थितीत ग्रामीण भागातील नागरिकांना पिण्याचे पाणी उपलब्ध करून देण्यासाठी टँकर आणि अधिग्रहित विहिरींवर प्रशासनाची भिस्त आहे. आगामी काळात समाधानकारक पाऊस झाल्यास स्थानिक विहिरी, तलाव, बंधारे आणि इतर जलस्रोतांची पातळी वाढून टँकरवरील अवलंबित्व कमी होऊ शकते.

मात्र Marathwada Water Crisis 2026 ची सध्याची आकडेवारी पावसाळ्यातही पाणी व्यवस्थापनासमोर किती मोठे आव्हान आहे, हे स्पष्ट करत आहे.

महाराष्ट्रातील पाऊस आणि महत्त्वाच्या घडामोडींच्या बातम्या वाचा →

छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा प्रशासनाची अधिकृत वेबसाइट पाहा ↗

Accurate News Network - ANN

ANN – Accurate News Network
🟥 Truth First | Fast & Accurate Reporting

🌍 महाराष्ट्र तसेच भारत आणि जगभरातील ताज्या घडामोडी आता एका विश्वासार्ह प्लॅटफॉर्मवर.

ANN – Accurate News Network घेऊन येत आहे:

✔ Breaking News
✔ Political Updates
✔ Crime Reports
✔ Social & Viral Stories
✔ Entertainment & Sports
✔ Ground Reporting
✔ Live Updates