🎵 भावगीतांची सम्राज्ञी हरपली! ज्येष्ठ गायिका सुमन कल्याणपूर यांचे निधन; संगीत विश्व शोकमग्न

मुंबई | प्रतिनिधी

भारतीय संगीत क्षेत्रातील सुवर्ण पर्वाला आकार देणाऱ्या ज्येष्ठ पार्श्वगायिका सुमन कल्याणपूर यांचे वयाच्या 89 व्या वर्षी निधन झाले. मुंबईतील राहत्या घरी त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाने मराठी आणि हिंदी चित्रपटसृष्टीसह संपूर्ण संगीत विश्वावर शोककळा पसरली असून रसिकांमध्ये हळहळ व्यक्त केली जात आहे.

सुमन कल्याणपूर यांनी आपल्या मधुर, स्वच्छ आणि भावस्पर्शी आवाजाच्या जोरावर अनेक दशकं संगीत रसिकांच्या मनावर अधिराज्य गाजवलं. मराठी भावगीत, भक्तीगीत तसेच हिंदी चित्रपटसंगीतातील त्यांचे योगदान अमूल्य मानले जाते. त्यांच्या कला क्षेत्रातील उल्लेखनीय कार्याची दखल घेत केंद्र सरकारने 2023 साली त्यांना ‘पद्मभूषण’ पुरस्काराने सन्मानित केले होते.

बांगलादेशात जन्म, संगीताची लहानपणापासून आवड

28 जानेवारी 1937 रोजी तत्कालीन अविभाजित भारतातील भवानीपूर (आताचा बांगलादेश) येथे त्यांचा जन्म झाला. माहेरचे आडनाव हेमाडी असल्याने सुरुवातीच्या काळात त्या ‘सुमन हेमाडी’ या नावाने गाणी गात असत. संगीताची आवड आणि मेहनतीच्या जोरावर त्यांनी गायन क्षेत्रात स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली.

तलत महमूद यांच्यामुळे मिळाली मोठी संधी

एका सार्वजनिक कार्यक्रमात त्यांचा आवाज ऐकून गझलसम्राट तलत महमूद प्रभावित झाले. त्यांनीच सुमनताईंना चित्रपटासाठी गाण्याची संधी दिली आणि त्यातून त्यांच्या यशस्वी संगीत कारकिर्दीची सुरुवात झाली. मराठी भावगीतांच्या क्षेत्रातही त्यांनी अनेक अजरामर गीते रसिकांना दिली.

अनेक भाषांतील हजारो गाण्यांना दिला स्वर

सुमन कल्याणपूर यांनी मराठी, हिंदी, बंगाली, पंजाबी, भोजपुरी, उडिया, राजस्थानी आणि कन्नडसह अनेक भाषांमध्ये हजारो गाणी गायली. गझल, भक्तीगीत, भावगीत आणि चित्रपट गीतांमध्ये त्यांनी आपली स्वतंत्र छाप सोडली.

रसिकांच्या मनात कायम राहणारी गाणी

त्यांच्या आवाजातील ‘जिथे सागरा धरणी मिळते’, ‘घाल घाल पिंगा वाऱ्या’, ‘निंबोणीच्या झाडामागे’, ‘केशवा माधवा’, ‘जुळल्या सुरेल तारा’, ‘अक्रुरा नको नेऊ माधवा’ यांसारखी असंख्य गाणी आजही रसिकांच्या हृदयात जिवंत आहेत.

संगीत क्षेत्राची मोठी हानी

सुमन कल्याणपूर यांच्या निधनाने भारतीय संगीत क्षेत्रातील एक युग संपल्याची भावना व्यक्त होत आहे. त्यांच्या सुरांचा वारसा आणि अजरामर गाणी पुढील अनेक पिढ्यांना प्रेरणा देत राहतील. संगीत क्षेत्रातील या महान व्यक्तिमत्त्वाला भावपूर्ण श्रद्धांजली.